Aristolochia californica

Aristolochia californica, is een houtachtige, bladverliezende en krachtig klimmende slingerplant die endemisch is in de vochtige bossen, ravijnen en langs stroompjes in het noorden en midden van Californië, veelal op hoogten onder de 1500 voet (circa 450 meter). De plant klimt met behulp van omringende vegetatie of steunstructuren tot een hoogte van 4 tot 8 meter (soms meer dan 10 meter) op dikke, rope-achtige stammen die ontspruiten uit robuuste ondergrondse rhizomen. De bladeren zijn zacht en heldergroen, breed hartvormig (tot 12-15 cm lang) en aan weerszijden dicht en zacht behaard (downy), wat ze een viltige textuur geeft. De bloei start zeer vroeg, in de late winter tot het vroege voorjaar (januari - april), nog voordat het nieuwe blad verschijnt. De solitaire bloemen hangen op slanke, behaarde stelen en zijn buitengewoon apart gevormd: ze missen kroonbladen, maar de kelk is vergroeid tot een elegant gebogen, saxofoon- of pijpvormige buis van 2 tot 3 centimeter lang. De bloemkleur is crèmewit tot lichtgroen met opvallende, dieppaarse of bordeauxrode aders en paarse lobben aan de opening. De bloemen verspreiden een onaangename, muffe geur die kleine paddenstoelmugjes (Mycetophilidae) lokt, die in de bloembuis gevangen worden gehouden voor bestuiving en daarna ontsnappen. De vruchten zijn opvallende, gevleugelde groene capsules die bruin verkleuren bij rijping. De plant is winterhard tot zones 8-10 (-5°C tot -10°C), waardoor hij in ons klimaat een beschutte, zeer warme standplaats (bij voorkeur tegen een zuidmuur) vereist en in strenge winters extra bescherming of mulching van de wortels nodig heeft. Alle delen zijn uiterst giftig door de aanwezigheid van aristolochiazuren (met bewezen nierbeschadigende en carcinogene werking), maar de plant is ecologisch van onschatbare waarde als de enige waardplant voor de rupsen van de prachtige pipevine swallowtail-vlinder (*Battus philenor hirsuta*). Hij verkiest een vochtige, vruchtbare, humusrijke en goed gedraineerde leem- of zandgrond in de halfschaduw tot schaduw.